Nalewka z propolisu – prosty przepis i super działanie
Nalewka z propolisu to nie tylko prosty przepis, ale także naturalne wsparcie zdrowia. Propolis, znany od wieków jako silny antybiotyk, może być łatwo przygotowany w formie nalewki W artykule dowiesz się, jak samodzielnie stworzyć tę tradycyjną miksturę i jakie korzyści zdrowotne niesie ze sobą jej regularne stosowanie.💪😋
Żeby jednak za bardzo nie popłynąć w obietnicach – propolis to po prostu cenny produkt pszczeli o żywicznym charakterze i szerokim tradycyjnym zastosowaniu, zwłaszcza miejscowym. I właśnie forma nalewki propolisowej jest jedną z najwygodniejszych, bo pozwala wydobyć z kitu pszczelego jego ekstrakt. Jeśli więc zastanawiasz się, jak zrobić nalewkę z propolisu i jak ją później stosować, to tutaj masz wszystko zebrane w jednym miejscu: prosty przepis, praktyczne wskazówki i kilka ważnych informacji ode mnie na start. 🙂
🛒 Partnerem serii wpisów o miodzie i produktach pszczelich jest tradycyjna i prowadzona nieinwazyjnie pasieka „Miód od Kulmy„. Andrzej Kulma przygotował dla moich czytelników 10% rabat z hasłem PANTABLETKA -na cały ich asortyment – informacja na końcu wpisu.
***
Jaki propolis do nalewki?
Jakość nalewki z propolisu zaczyna się od jakości surowca. Kit pszczeli nie jest produktem „sklepowo idealnym”, ani „laboratoryjnie powtarzalnym”. Jego skład zależy od tego, z jakiej pasieki pochodzi i z jakich roślin korzystały pszczoły. Dlatego jeśli chcesz zrobić naprawdę dobry propolis na spirytusie, warto zacząć od świeżego, jakościowego kitu pszczelego z pewnego źródła. Taki propolis znajdziesz między innymi w zaufanych, tradycyjnych pasiekach, takich jak Miód od Kulmy.🍯
***
Czym jest kit pszczeli, a czym propolis?
Doprecyzujmy na początek. Kit pszczeli – to substancja, której pszczoły używają do zabezpieczania swoich domostw. Jeśli miałbym Ci ją z czymś porównać – to najbliżej jej do zaschniętej żywicy drzew iglastych. Ma kolor od brązowego, przez czerwony do czarnego. Pachnie lasem, pszczołami i żywicą właśnie 🙂
Kit pszczeli jest mieszaniną żywic drzew iglastych, wydzieliny pszczół. Zawiera sporo olejków eterycznych, enzymów, trochę pyłku pszczelego i setki innych składników. Kit pszczeli, podobnie jak inne produkty pszczele – ma niepowtarzalny skład, typowy dla obszaru, z którego pochodzi.🐝🌲
Propolis / nalewka propolisowa – ze względu na swój skład. Kit pszczeli nie rozpuszcza się za dobrze w wodzie (jest to możliwe, ale niełatwe). Jest on natomiast dobrze rozpuszczalny w alkoholu. Kit pszczeli + alkohol + czas + wytrząsanie = propolis.
W celu ułatwienia – w kolejnych sekcjach wpisu będę dalej używał tych określeń naprzemiennie. 🙂 Możemy założyć, że propolis jest użyteczną dla nas formą kitu pszczelego.
***
Nalewka z propolisu, czyli z kitu pszczelego
Dlaczego nalewka z kitu pszczelego? Otóż propolis jest substancją o charakterze żywiczym – w związku z czym nie rozpuszcza się w wodzie. Chcąc przygotować z niego ekstrakt – musimy użyć rozpuszczalnika organicznego. W tym przypadku alkoholu. Jest on łatwo dostępny i w jakości „spożywczej’. Alkohol pozwala wyciągnąć z kitu pszczelego związki, których nie udałoby się wydobyć samą wodą. Dodatkowo taka forma jest po prostu wygodna w przechowywaniu i późniejszym stosowaniu miejscowym.
***
Propolis – jakie ma właściwości?
Kit pszczeli pełni dla pszczół rolę naturalnego zabezpieczenia. Pszczoły bardzo dbają o czystość w swoich ulach, więc od razu po wprowadzeniu do ula kitują go od środka. Taki zakitowany ul jest szczelny i nie pozwala na dostawanie się do środka zanieczyszczeń i intruzów (np. innych owadów).
Z czasem, pszczoły kitują w ulu każdą powierzchnię, dzięki czemu bakterie, grzyby i pleśnie nie mają możliwości rozwoju (w końcu propolis jest naturalnym antybiotykiem).
W ogóle najprostszym sposobem na zrozumienie tego, czym jest propolis i jakie ma właściwości, jest spojrzenie na to, do czego używają go same pszczoły. Kit pszczeli działa w ulu jak coś w rodzaju „warstwy ochronnej”. Uszczelnia, zabezpiecza i pomaga utrzymać porządek w środku.
Z tego też wynika, dlaczego tak często mówi się o tym, że propolis ma właściwości przeciwbakteryjne czy przeciwgrzybicze. W literaturze naukowej opisuje się jego aktywność wobec różnych drobnoustrojów, ale warto pamiętać, że nie jest to jeden, stały produkt. Jego skład zależy od roślin, z których pszczoły zbierają żywice, oraz od regionu i pasieki. [1][2]
***
Nalewka z propolisu – przepis
Potrzebujesz:
- 30g kitu pszczelego🐝
- 100g wody💦
- 200g spirytusu 96%🍷
- możesz też wykorzystać od razu alkohol o stężeniu około 50-60%.🥂
Jeśli kit pszczeli jest większych kawałkach, warto go wcześniej delikatnie rozdrobnić – wtedy nalewka z propolisu będzie wytrawiać się sprawniej. Najwygodniej przygotować ją w szklanym słoiku z szczelnie zamykanym wieczkiem. Jeśli nie masz takiego naczynia pod ręką, to np. w sklepiku Miodu od Kulmy zamówisz propolis umieszczony już w słoiku idealnie dobranym pod tę nalewkę. Po przecedzeniu przelej ją do butelki z ciemnego szkła. To drobny szczegół, ale naprawdę ułatwia późniejsze przechowywanie.
Przygotowanie propolisu (czyli nalewki z kitu pszczelego):
- Zalej 30g kitu pszczelego mieszanką wody i spirytusu
- Zostaw w ciemnym miejscu na 2-3 tygodnie
- Możliwie 2-3 razy dziennie miksturę wytrząśnij, żeby propolis się lepiej wytrawił
- Po tych 2-3 tygodniach przesącz nalewkę przez gazę (do kupienia w aptece). Nalewkę przechowuj do 12 miesięcy w ciemnym szkle, w ciemnym i chłodnym miejscu.
Jeśli po przecedzeniu na dnie albo na ściankach zostanie żywiczny osad – spokojnie, to normalne. Propolis ma właśnie taki charakter: lepki, aromatyczny i trochę uparty w kontakcie ze szkłem. Dlatego najlepiej od razu założyć, że słoik i akcesoria „po propolisie” mogą już na stałe przejść do tej kategorii zadań specjalnych.
***
Jak poznać kiedy nalewka (propolis) jest gotowa?
Gotowa nalewka ma ciemnobrunatny kolor i intensywny żywiczno-miodowy zapach. W ciągu tych 3 tygodni wytrawiania zauważysz również, że osad z kitu będzie robił się coraz jaśniejszy, drobniejszy i będzie go coraz mniej. Im częściej będzie potrząsał słoikiem – tym szybciej nalewka będzie gotowa.
Nie musi być przy tym idealnie klarowna jak apteczny preparat. Nalewka propolisowa ma prawo wyglądać „po domowemu”. Najważniejsze, żeby miała charakterystyczny kolor, wyraźny żywiczny zapach i była dobrze przecedzona. Jeśli używasz świeżego, dobrej jakości kitu pszczelego, to naprawdę trudno pomylić ten aromat z czymkolwiek innym.
***
Na co stosować nalewę z propolisu?
Z racji tego, że nasza nalewka jest alkoholowa, nie polecam używać jej poniżej 18. roku życia. Nie można jej też oczywiście stosować u kobiet w ciąży czy mam karmiących (przepis na propolis na wodzie ⬇).
Ja w ogóle najchętniej myślę o nalewce z propolisu nie jako o czymś „do picia na zapas” (tego nie rób), tylko raczej jako o preparacie do stosowania miejscowego. To właśnie tutaj sprawdza się najlepiej – do płukania, pędzlowania albo punktowego użycia tam, gdzie jego charakter faktycznie ma sens.
Na ból gardła – do płukania
- pół szklanki wody🥛
- 3 łyżki octu jabłkowego🍎
- 5 kropli propolisu.💧💧💧💧💧
Po dodaniu propolisu woda z octem zmętnieją – to naturalne – trzeba szybko płukać gardło. Polecam tutaj wykorzystać mały słoik, który w razie czego wrzucisz, bo ciężko domyć szkło po żywicznym propolisie.
To jedna z tych domowych form zastosowania, które są faktycznie praktyczne. Propolis na gardło w formie płukanki nie musi być skomplikowany. Ważniejsze jest to, żeby przygotować ją na świeżo i od razu wykorzystać. Jeśli lubisz takie bardziej ziołowe kierunki, niżej masz jeszcze wersję z szałwią.
Płukanka z propolisem i szałwią na ból gardła
Taka płukanka to fajna sprawa – tylko trzeba miksturę przygotować bardzo szybko – ponieważ ta żywiczna część propolisu będzie szybko osiadać na ściankach naczynia.
- przygotuj napar z liścia szałwii🌿
- 2 saszetki/1 łyżka suszu – na szklankę wrzątku zostawiamy na 15 minut pod przykryciem do naciągnięcia🌿
- odsączamy napar🌿
- do klarownego naparu z szałwii wkrapiamy 5-10 kropli propolisu na szklankę🌿
Za każdym razem przygotowujemy świeży napar, gardło płuczemy 3-5 razy dziennie. Szałwia sama w sobie jest klasykiem domowych płukanek, a propolis dokłada do tego swój żywiczny charakter.
Na afty – do smarowania
- nalewkę z propolisu nakładasz miejscowo przy pomocy np. patyczka do czyszczenia uszu
- powtarzasz 3 razy dziennie przez 2-3 dni.
Tu też działa ta sama zasada: mało, miejscowo i ostrożnie. Propolis jest intensywny, więc nie ma sensu przesadzać z ilością. Przy pierwszym kontakcie warto też zachować czujność i sprawdzić, czy nie pojawia się reakcja podrażnieniowa albo alergiczna.
| Złota rada od Pana Tabletki📣 Pamiętajmy, że produkty na bazie alkoholu kładziemy tylko na nieuszkodzoną skore. Dlatego do stosowania zewnętrznego lepiej używać maści propolisowej. *** |
***
🍯 🐝 Małe kompendium Kubusia Puchatka:
- Jak rozpoznać fałszywy miód?
- Miód spadziowy – właściwości i działanie.
- Pyłek i pierzga pszczela – właściwości i działanie.
***
Czy da się przygotować propolis na wodzie?
Tak, to jest możliwe – ale i tak przechodzimy przez etap wytrawiania propolisu alkoholem. Niektóre preparaty – np. spraye do gardła dostępne w aptekach i sklepach zielarskich są „na wodzie”. Jak się je przygotowuje? Najpierw robisz nalewkę na alkoholu, następnie alkohol odparowujesz i powstały suchy ekstrakt, już bez %% zawiesza się w wodzie. I gotowe.
Tylko trudno taki proces zrobić w warunkach domowych, bez specjalistycznej aparatury.
***
Propolis i produkty pszczele – czy mogą być niebezpieczne? ⛔
Wszystkie produkty pszczele są silnym alergenami❗ Więc jeśli stosujesz je u siebie albo u swojego dziecka po raz pierwszy to upewnij się, że nie jesteście uczuleni.
Czyli zamiast sypać całą łyżeczkę pyłku czy pierzgi i od razu płukać gardło propolisem – najpierw spróbuj kilka granulek pyłku, a propolisu dosłownie kropelkę wetrzyj w zgięcie ręki. I obserwuj reakcję organizmu.
Z drugiej jednak strony chciałbym zauważyć, że unikanie potencjalnych alergenów jest niekorzystne i sprzyja rozwijaniu alergii.
Zachowaj więc ostrożność, ale bez uprzedzeń. 🙂 Propolis i inne produkty pszczele rzeczywiście mogą uczulać, a reakcje nadwrażliwości po propolisie są opisywane także w literaturze naukowej. Szczególną ostrożność powinny zachować osoby, które mają już skłonność do alergii albo źle reagowały wcześniej na produkty pszczele, pyłki czy preparaty z żywicami. Dlatego przy pierwszym kontakcie lepiej zacząć „na spokojnie”. [1]
🛒 📖 Informacje o alergiach dziecka dobrze zanotować w Planerze zdrowia dziecka, aby każda osoba która opiekuje się Maluchem – babcia, dziadek, niania, tata 😉 – mieli świadomość czego unikać.
***
| 💡 Złota rada Pana Tabletki cz.2 Propolis jest naprawdę bardzo silnym środkiem przeciwbakteryjnym – z tego powodu, ja nie zalecam picia go na zapas i przez zbyt długi czas. Według mnie najlepiej sprawdza się miejscowo do płukania, przemywania i pędzlowania. Nie powinno się go pić. I tu dorzucę tylko jedną praktyczną uwagę od siebie: jeśli chcesz pracować z propolisem, to zacznij od dobrej jakości surowca albo gotowego produktu z pasieki, której ufasz. A jeśli szukasz łagodniejszej formy niż domowa nalewka z propolisu, możesz też zerknąć na miód z propolisem albo inne gotowe produkty pszczele z pasieki Miód od Kulmy. Wtedy nie musisz od razu rozpoczynać zabawy ze spirytusem, gazą i słoikiem do zadań specjalnych. p.s Bardzo cenie sobie również maści propolisowe 😉 *** |
***
📩 🧓🏼👴🏼 Nowy newsletter specjalni dla osób 50+. Zapisz się już dziś i zadbaj o swoje zdrowie! (A jeśli czytasz tę wiadomość „dla sowich rodziców/dziadków – udostępnij im link). Będziecie Państwo regularnie otrzymywać od mnie e-maile – planuję, że będą to 2 wiadomości w miesiącu. Może to ulec zmianie pod wpływem Państwa zaangażowania, ciekawości, problemów, które będziecie chcieli rozwiązać przy moim udziale – osoby z medycznym wykształceniem, magistra farmacji.
- Aby dostawać takie e-maile wystarczy:
- ➡ wpisać swój adres e-mail w okienku poniżej,
- ➡ zaraz po tym otworzyć swoją skrzynkę mailową
- ➡ otworzyć pierwszą wiadomość, którą ode mnie dostaniecie
- ➡ potwierdzić swój zapis klikając w odpowiedni przyskik w tym właśnie mailu.
***
Nalewka z propolisu przepis – mój hit sezonu
Przyznam, że do tej pory zaopatrywałem się w gotowe nalewki i produkty oparte na propolisie, ale po medialnym sukcesie mojego „Syropu z czerwonej cebuli” – sam rozpocząłem research i eksperymenty w poszukiwaniu idealnej receptury i coraz to nowych zastosowań tego składnika (i innych tradycyjnych receptur).
Po moich poszukiwań wiem jedno – jakość propolisu robi różnicę. Dlatego najłatwiej jest zaczynać przygodę z propolisową nalewką tam, gdzie wiesz, skąd pochodzi kit pszczeli i jak pracuje dana pasieka. Tak jak w pasiece Kulmy, gdzie oprócz samych produktów masz też kontekst i wiedzę, co właściwie trafia do słoika.
Ciekawa sprawa, i to z pewnością nie jest moje ostatnie słowo w sprawie propolisu.😉
Serdeczności!
Pan Tabletka
Marcin
🛒 P.S. Jeśli chcesz kupić świeży i świetnej jakości kit pszczeli – to zapraszam do mojej sprawdzonej pasieki – tutaj masz link +10% rabat na cały ich asortyment. Pasieka „Miód od Kulmy” 10% rabatu z hasłem PANTABLETKA 🙂 Na zdrowie!
***
🛒 Czy martwisz się, że twoje dziecko często choruje? Chcesz dowiedzieć sie więcej o naturalnym budowaniu odporności? Napisałem o tym książkę i nagrałem audiobooka (można go od razu odsłuchiwać z domu). Tutaj sprawdzisz spis treści i ceny mojej książki: „Budujemy odporność w żłobku i przedszkolu.„
***
Bibliografia:
[1] A. C. de Groot. Propolis: a review of properties, applications, chemical composition, contact allergy and other adverse effects. „Dermatitis”. 24(6), 2013, s. 263–282.
[2] V. Bankova. Chemical diversity of propolis and the problem of standardization. „Journal of Ethnopharmacology”. 100(1–2), 2005.
O autorze
Marcin Korczyk
Absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego na wydziale farmaceutycznym. Po studiach pracował w aptece całodobowej w Nowym Sączu - i w trakcie pracy rozpoczął tworzenie bloga www.pantabletka.pl - zapisując odpowiedzi na najczęściej zadawane przez pacjentów pytania.
Od czasu złożenia bloga w 2015 roku - do dziś - blog stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych i opiniotwórczych portali z wiedzą o racjonalnym stosowaniu leków i suplementacji.
