Grypa z perspektywy lekarza internisty – krótko i konkretnie
Co roku grypa dopada ogromną ilość osób w Polsce i choć należy do chorób niebezpiecznych, niestety wciąż pozostaje „lekceważona”. A do tego niejednokrotnie jest mylona i (niestety) traktowana jak zwykłe przeziębienie. A to trochę jak pomylić czołg z quadem –tylko dlatego, że i ten i ten ma cztery koła. Jest to o tyle niebezpieczne, że powikłania pogrypowe mogą prowadzić do poważnych, długoterminowych problemów ze zdrowiem. Poprosiłem więc zaprzyjaźnioną Panią Doktor o opisanie grypy z jej punktu widzenia. I jakimś cudem udało się jej to ogarnąć czasowo między pacjentami i tak oto na blogu mamy wpis, na który zapraszam.
Oddaję więc w tym wpisie głos:
Anna Jungiewicz-Deja – Specjalista chorób wewnętrznych i diabetolog
***
A jeśli interesują Cię wpisy o tematyce zdrowotnej, zapraszam do mojego newslettera, aby nie ominął Cię żaden wpis. Uwaga 
Po wpisaniu maila 
należy potwierdzić swój zapis 
***
Czym jest grypa?
A J- D: Grypa jest chorobą wirusową. Przenosi się drogą kropelkową lub przez kontakt bezpośredni z chorymi osobami, czy skażonymi przedmiotami (np. chusteczkami, klamkami od drzwi, itd.). W Polsce szczyt zachorowań na grypę przypada na okres jesienno-zimowy. Grypa różni się od typowej infekcji wirusowej górnych dróg oddechowych zwanej popularnie „przeziębieniem”. Jest znacznie poważniejsza i zawsze wymaga zbadania przez lekarza.
Dla kogo grypa jest najbardziej niebezpieczna?
Na ciężki przebieg grypy narażone są:
- szczególnie osoby starsze,
- dzieci do 5. r. ż.,
- osoby chore przewlekle (bez względu na wiek),
- osoby ze słabszą odpornością,
- a także kobiety w ciąży.
W sezonie chorobowym (jesienno-zimowym) 2025/2026 – liczonym od 1 września 2025r. do początku lutego 2026r., w Polsce rozpoznano grypę u około 430 tysięcy osób, z czego Główny Inspektor Sanitarny potwierdził 1061 zgonów. Zachorowań na pewno było więcej, bo nie wszyscy pacjenci udali się do lekarza i tych nie da się ująć w statystykach. I pomimo tego ta liczba jest ogromna! Szacunki obejmujące cały miniony rok infekcyjny wskazują na około 1 milion zachorowań. Czy da się temu zapobiec? Najskuteczniejszą metodą zapobiegania grypie są szczepienia, do których zachęcam. Sama szczepię siebie i całą rodzinę. Można wykonać je już od września/października u swojego lekarza POZ (szczepionka dla osób powyżej 65. r. ż. ma zniżkę NFZ).
***
Objawy grypy
Typowe objawy grypy to:
- nagła gorączka🤒
- ból mięśni,😣
- poty,😓
- osłabienie.😪
Następnie mogą pojawić się: katar, suchy kaszel, ból gardła, a niekiedy też nudności i biegunka. Dominującym objawem są jednak gorączka i złe samopoczucie oraz bóle mięśni, które bywają mocno nasilone.
| Złota Rada Pana Tabletki Często dostaję w sezonie pytania – jak odróżnić przeziębienie od grypy. Każdy organizm jest inny i może inaczej przechodzić grypę. Ale z mojej perspektywy – ból, zwykle wysoka gorączka i silne osłabienie – tak, że dosłownie nie możesz wstać z łóżka – najczęściej to zwiastuny grypy. Naprawdę poczujesz się chory, a nie tylko przeziębiony z katarkiem. Jakby jeździł po Tobie 10 tonowy czołg. Grypa uderza z siłą huraganu, a przeziębienie to jesienna mżawka. |
Kiedy łamie nas grypa – co robić?
Osoba z objawami grypy powinna zgłosić się do lekarza. Po zbadaniu stwierdzamy, czy nie jest to inne schorzenie, np. angina lub zapalenie płuc. U niektórych pacjentów zlecamy badania analityczne, czy radiologiczne, a w przypadku ciężkiego przebiegu konieczne może okazać się skierowanie do szpitala.
Pacjenci pozostający w domu powinni dużo wypoczywać i przyjmować dużo płynów.
Do zwalczania objawów grypy stosuje się leki przeciwzapalne i przeciwgorączkowe (np. paracetamol, naproxen, ibuprofen). Pamiętajmy, że dzieciom i młodzieży do 18 r. ż. nie podajemy aspiryny. A co z (reklamowanymi) rutozydem i witaminą C? Okazuje się, że jak dotąd nie stwierdzono ich skuteczności w leczeniu grypy, więc ilość witaminy C obecnej w zdrowej diecie w zupełności wystarcza do pokrycia jej codziennego zapotrzebowania. Z kolei odnosząc się do popularności inozyny (tutaj analiza Pana T.) to w zaleceniach leczenia grypy ona nie istnieje. To wyłącznie dobry marketing, a preparaty te nie są zalecane przez obowiązujące źródła medyczne.
To może antybiotyk?
W grypie nie powikłanej nadkażeniem bakteryjnym nie ma ani wskazań, ani sensu stosowania antybiotyku. I pod żadnym pozorem nie należy robić tego na własną rękę. Na polskim rynku istnieje bardzo skuteczny lek hamujący replikacje wirusa grypy – oseltamiwir. Dostępny jest w postaci doustnej na receptę i powszechnie zalecany w grypie przez lekarzy postępujących zgodnie ze współczesną wiedzą i EBM.
Oseltamiwir szczególnie zalecamy u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem ciężkiego przebiegu grypy. Takie typowe leczenie trwa zwykle 5 dni. A jeśli chodzi o dawkowanie, to jest ono zależne od wieku, masy ciała oraz wydolności nerek. Lek ten będzie najskuteczniejszy, gdy zastosujemy go w pierwszych 48 godzinach, dlatego przy nasilonych objawach nie warto zwlekać z wizytą u lekarza. Pamiętajmy, że grypa to choroba poważna, której nie należy lekceważyć. Może powodować groźne powikłania, a bywa i nawet śmiertelna.
Z pozdrowieniami 🙂
Anna Jungiewicz-Deja
Specjalista chorób wewnętrznych i diabetolog
***
Wiedza uzupełniająca:
- Witamina C na odporność
- Jak nie działają reklamowane syropki na wirusy?
- Jak mądrze wzmacniać odporność?
A jeśli chcesz wiedzieć więcej o tym jak działają szczepionki i jak rozwija się odporność małego człowieka – odsyłam do mojej najnowszej książki:
***
Najczęściej zadawane pytania
Jak odróżnić grypę od przeziębienia?
Grypa zaczyna się nagle: wysoką gorączką, silnymi bólami mięśni, potami i osłabieniem tak dużym, że trudno wstać z łóżka. Przeziębienie rozwija się łagodniej i najczęściej ogranicza się do kataru, lekkiego bólu gardła i ogólnego dyskomfortu. W grypie katar, suchy kaszel czy ból gardła mogą się pojawić, ale zwykle dopiero po pierwszych, gwałtownych objawach.
Kto jest najbardziej narażony na ciężki przebieg grypy?
Najbardziej zagrożone są osoby starsze, dzieci do 5. roku życia, kobiety w ciąży, osoby z obniżoną odpornością oraz chorzy przewlekle, niezależnie od wieku. W tych grupach ryzyko powikłań, a nawet hospitalizacji, jest wyraźnie wyższe, dlatego szczepienie i szybka konsultacja lekarska są szczególnie ważne.
Czy na grypę pomaga antybiotyk?
Nie. Grypa jest chorobą wirusową, a antybiotyki działają wyłącznie na bakterie. Stosuje się je tylko wtedy, gdy dojdzie do bakteryjnego nadkażenia, i zawsze z decyzji lekarza, nigdy na własną rękę. Istnieje natomiast lek przeciwwirusowy na receptę, oseltamiwir, który hamuje namnażanie wirusa grypy i działa najlepiej, gdy zostanie włączony w ciągu pierwszych 48 godzin od pojawienia się objawów.
Czy witamina C, rutozyd lub inozyna pomagają w leczeniu grypy?
Nie ma dowodów na ich skuteczność w leczeniu grypy, a inozyna nie występuje w zaleceniach terapeutycznych. Zapotrzebowanie na witaminę C pokrywa zdrowa, zróżnicowana dieta. W domowym leczeniu liczą się odpoczynek, duża ilość płynów oraz leki przeciwgorączkowe i przeciwzapalne, takie jak paracetamol czy ibuprofen. Dzieciom i młodzieży do 18. roku życia nie podaje się aspiryny.
Kiedy najlepiej zaszczepić się przeciw grypie?
Szczepienie można wykonać już od września lub października u lekarza POZ, czyli przed szczytem zachorowań w sezonie jesienno-zimowym. To najskuteczniejszy sposób zapobiegania grypie i jej powikłaniom. Osoby powyżej 65. roku życia mogą skorzystać ze szczepionki ze zniżką NFZ.
O autorze
Marcin Korczyk
Absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego na wydziale farmaceutycznym. Po studiach pracował w aptece całodobowej w Nowym Sączu - i w trakcie pracy rozpoczął tworzenie bloga www.pantabletka.pl - zapisując odpowiedzi na najczęściej zadawane przez pacjentów pytania.
Od czasu złożenia bloga w 2015 roku - do dziś - blog stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych i opiniotwórczych portali z wiedzą o racjonalnym stosowaniu leków i suplementacji.
